Soorten wijnglazen – welk wijnglas voor welke wijn?

Een goed wijnglas is meer dan een mooie manier om wijn te serveren. De vorm en grootte van de kelk, de opening van het glas en de dikte van de drinkrand beïnvloeden hoe aroma’s zich verzamelen, hoeveel ruimte een wijn krijgt en hoe je hem uiteindelijk ervaart.

Maar betekent dit dat je voor iedere druif of wijnstreek een ander glas nodig hebt?

Niet noodzakelijk.

Er bestaan rodewijnglazen, wittewijnglazen, glazen voor mousserende wijn, dessertwijnglazen en gespecialiseerde glazen voor bepaalde druivenrassen of wijnstijlen. Tegelijkertijd kan een goed ontworpen universeel wijnglas verrassend veel verschillende wijnen tot hun recht laten komen.

Belangrijker dan een kast vol verschillende glazen is daarom begrijpen wat de vorm van een wijnglas met de beleving van wijn doet.

In deze gids lees je welke soorten wijnglazen er zijn, welk wijnglas bij welke wijn past, wat het verschil is tussen rode- en wittewijnglazen en hoeveel verschillende glazen je in de praktijk werkelijk nodig hebt.

Welke soorten wijnglazen zijn er?

Wijnglazen bestaan in talloze vormen en afmetingen. Sommige fabrikanten ontwikkelen afzonderlijke glazen voor specifieke druivenrassen, wijngebieden of wijnstijlen. Andere kiezen juist voor een beperkt aantal universele vormen.

In grote lijnen kunnen we wijnglazen indelen in een aantal praktische categorieën.

WijnstijlGeschikt type wijnglasBelangrijkste eigenschap
Krachtige rode wijnGroot glas met ruime kelkVeel ruimte voor aroma en beluchting
Elegante, aromatische rode wijnRuime, toelopende kelkRuimte én concentratie van aroma’s
Frisse witte wijnKleiner, slanker glasBehoud van frisheid en temperatuur
Volle, complexe witte wijnRuimere kelkMeer ruimte voor aromatische ontwikkeling
RoséWit of universeel wijnglasFrisheid en fruit blijven centraal
Mousserende wijnTulpvormig glasBalans tussen mousse en aroma
DessertwijnKleiner glasGeschikt voor kleinere schenkhoeveelheden
Verschillende wijnstijlenUniverseel wijnglasBalans tussen ruimte, concentratie en veelzijdigheid

Dit zijn geen absolute regels.

Een complexe witte wijn kan bijvoorbeeld uitstekend tot zijn recht komen in een ruimer glas dat qua vorm dichter bij een roodwijnglas ligt. En een hoogwaardige mousserende wijn kan aromatisch juist profiteren van meer ruimte dan een klassieke smalle flute biedt.

De keuze voor een wijnglas begint daarom niet alleen bij de kleur van de wijn, maar vooral bij zijn stijl, structuur en aromatische karakter.

Welk wijnglas voor welke wijn?

De bekende verdeling tussen een glas voor rode wijn en een glas voor witte wijn is een bruikbaar uitgangspunt, maar vertelt niet het hele verhaal.

Een lichte, verfijnde rode wijn en een krachtige Amarone zijn allebei rood. Toch hebben ze een totaal andere structuur. Hetzelfde geldt voor een frisse Vermentino en een rijke, gerijpte witte wijn.

Daarom kijken we bij de keuze van een wijnglas liever naar de eigenschappen van de wijn dan alleen naar zijn kleur.

Welk glas voor rode wijn?

Rode wijn wordt meestal uit een groter glas gedronken dan witte wijn.

Een ruime kelk geeft de wijn een groter oppervlak en meer ruimte voor aromatische ontwikkeling. Een naar boven toelopende vorm helpt vervolgens om de aroma’s in de kelk te verzamelen.

Dat kan vooral bij complexe rode wijnen belangrijk zijn.

Toch bestaat er niet één ideaal roodwijnglas. Een krachtige, tanninerijke wijn stelt andere eisen dan een lichte, verfijnde rode wijn. Daarom bestaan binnen de categorie rodewijnglazen zowel relatief hoge en slanke modellen als zeer brede kelken.

Het grootste glas is daarbij niet automatisch het beste glas.

De kunst zit in de verhouding tussen ruimte en concentratie.

Welk glas voor witte wijn?

Wittewijnglazen zijn doorgaans kleiner dan rodewijnglazen.

Een compactere kelk helpt om een koel geserveerde wijn minder snel op te laten warmen. Een toelopende bovenzijde kan tegelijkertijd helpen om aroma’s rond de neus te concentreren.

Maar ook hier bepaalt de wijnstijl de keuze.

Een frisse, lichte witte wijn kan uitstekend functioneren in een relatief compact glas. Een complexe, volle of gerijpte witte wijn kan juist profiteren van een ruimere kelk waarin zijn aroma’s meer ruimte krijgen.

De eenvoudige regel witte wijn = klein glas gaat daarom niet altijd op.

Welk glas voor rosé?

Voor rosé is een afzonderlijk type wijnglas meestal niet noodzakelijk.

Een frisse, lichte rosé kan uitstekend worden geschonken in een witwijnglas of universeel glas. Bij een gastronomische, complexere rosé kan iets meer ruimte in de kelk aantrekkelijk zijn.

Ook bij rosé bepaalt de stijl van de wijn meer dan alleen zijn kleur.

Welk glas voor mousserende wijn?

De klassieke champagneflute is lang en smal. Die vorm maakt de opstijgende belletjes mooi zichtbaar en beperkt het oppervlak van de wijn.

Voor de aromatische beleving is een zeer smalle flute echter niet altijd de beste keuze.

Bij kwalitatieve mousserende wijn, zeker bij wijnen die langdurig op de lie hebben gerijpt volgens de traditionele methode, kan een tulpvormig glas meer ruimte geven aan de aroma’s, terwijl de naar binnen lopende bovenzijde helpt om deze te concentreren.

Daarom kan een complexe mousserende wijn uitstekend uit een tulpvormig glas of een geschikt wijnglas worden gedronken.

De mousse blijft belangrijk, maar de wijn zelf verdient minstens zoveel aandacht.

Welk glas voor dessertwijn?

Dessertwijn wordt meestal in kleinere hoeveelheden geschonken. Daarom zijn dessertwijnglazen doorgaans kleiner.

Dat betekent niet dat de kelk zo klein mogelijk moet zijn.

Ook een complexe zoete wijn heeft ruimte nodig om zijn aroma’s te ontwikkelen. Een kleiner glas met een voldoende ruime en licht toelopende kelk is daarom vaak geschikter dan een zeer smal glaasje waarin de wijn nauwelijks ruimte krijgt.

Waarom maakt de vorm van een wijnglas verschil?

Een wijn wordt niet plotseling een andere wijn zodra hij in een ander glas wordt geschonken.

Wat verandert, is de manier waarop wij de wijn waarnemen.

De vorm van het glas beïnvloedt onder meer hoeveel oppervlak de wijn aan de lucht blootstelt, hoe vluchtige aroma’s zich boven de wijn verzamelen, hoe snel de wijn opwarmt en hoe het glas tijdens het drinken wordt ervaren.

Daarbij spelen verschillende onderdelen van het wijnglas een rol.

De kelk

De kelk bepaalt hoeveel ruimte de wijn krijgt.

In een ruime kelk ontstaat een groter contactoppervlak tussen wijn en lucht. Dat beïnvloedt de omstandigheden waarin vluchtige aromatische verbindingen uit de wijn vrijkomen en worden waargenomen.

Daarom worden grote glazen vaak gebruikt voor complexe rode wijnen.

Maar groter is niet automatisch beter.

Bij een subtiele of zeer frisse wijn kan een extreem grote kelk de aromatische expressie te breed maken. Het gaat daarom om de balans tussen het oppervlak van de wijn en de manier waarop de kelk de vrijkomende aroma’s opvangt.

De opening van het glas

Veel goede wijnglazen lopen naar boven toe smaller uit.

De brede kelk geeft de wijn ruimte, terwijl de kleinere opening helpt om de aroma’s boven de wijn te verzamelen.

De verhouding tussen het breedste gedeelte van de kelk en de opening is daarom minstens zo belangrijk als het totale formaat van het glas.

Een groot glas met een zeer brede, open bovenzijde gedraagt zich anders dan een glas met hetzelfde volume dat duidelijk naar binnen toeloopt.

De drinkrand

De drinkrand is het gedeelte van het glas dat daadwerkelijk de lippen raakt.

Een dunne en glad afgewerkte rand zorgt ervoor dat er zo weinig mogelijk materiaal tussen de wijn en de mond zit.

Het lijkt een detail, maar het verschil tussen een zware, dikke rand en een fijne drinkrand is tijdens het drinken duidelijk merkbaar.

Een kwalitatief wijnglas wordt daarom niet alleen bepaald door zijn kelkvorm, maar ook door de verfijning waarmee de rand is uitgevoerd.

De steel

De steel heeft meer dan een esthetische functie.

Door het glas aan de steel vast te houden, komt de hand niet voortdurend tegen de kelk. Daardoor warmt de wijn minder snel op en blijven er minder vingerafdrukken op het glas achter.

Dat laatste maakt het bovendien gemakkelijker om de kleur en helderheid van de wijn te bekijken.

Een steelloos wijnglas kan praktisch zijn, maar vanuit het proeven heeft een traditioneel glas met steel dus duidelijke voordelen.

Rode en witte wijnglazen: wat is het verschil?

Het meest zichtbare verschil tussen een rood- en wittewijnglas is meestal de grootte van de kelk. Rodewijnglazen zijn doorgaans ruimer, terwijl wittewijnglazen meestal compacter zijn.

Daar zit een praktische gedachte achter.

Veel rode wijnen profiteren van een ruimere kelk. Het grotere oppervlak en de ruimte boven de wijn geven aroma’s meer gelegenheid zich te ontwikkelen en in het glas te verzamelen. Dat kan vooral bij complexe en gestructureerde rode wijnen interessant zijn.

Witte wijn wordt doorgaans koeler geserveerd. Een compactere kelk beperkt het contact met de warmere omgeving en helpt de wijn langer op temperatuur te houden. Tegelijkertijd kan een naar boven toelopende vorm de aroma’s in het glas concentreren.

Toch is de klassieke verdeling tussen een groot glas voor rood en een klein glas voor wit niet absoluut.

Een volle, complexe of gerijpte witte wijn kan juist profiteren van een ruimere kelk. Andersom heeft een lichte, verfijnde rode wijn niet automatisch het grootste roodwijnglas nodig.

De stijl van de wijn is daarom uiteindelijk belangrijker dan alleen zijn kleur.

Een bruikbaarder uitgangspunt is de vraag:

Hoeveel ruimte heeft deze wijn nodig om zijn aroma’s, structuur en karakter goed tot hun recht te laten komen?

Wie vanuit die vraag naar wijnglazen kijkt, ontdekt al snel dat de grens tussen rode- en wittewijnglazen minder strikt is dan vaak wordt voorgesteld.

Hoe groot moet een wijnglas zijn?

Wijnglazen verschillen sterk in formaat. Er bestaan compacte glazen van enkele honderden milliliters, maar ook grote wijnglazen met een inhoud van 600 ml of meer.

Een groot wijnglas is echter niet bedoeld om volledig met wijn te vullen.

Integendeel.

Een belangrijk deel van de kelk blijft tijdens het drinken leeg. Die lege ruimte is functioneel: boven de wijn ontstaat ruimte waarin aroma’s zich kunnen verzamelen en er blijft voldoende plaats om het glas voorzichtig rond te draaien.

De inhoud van een wijnglas zegt daarom weinig over de hoeveelheid wijn die erin geschonken moet worden.

Hoeveel wijn schenk je in een wijnglas?

Er bestaat geen ideale schenkhoeveelheid die voor ieder glas en iedere situatie geldt.

Tijdens een professionele of vergelijkende proeverij kan een relatief kleine hoeveelheid voldoende zijn. Aan tafel wordt doorgaans meer geschonken.

Belangrijker is de verhouding tussen wijn en glas.

Wanneer een glas te vol wordt geschonken, verdwijnt een deel van de ruimte die juist bedoeld is voor de aromatische ontwikkeling van de wijn. Ook wordt het moeilijker om de wijn rustig rond te draaien zonder te morsen.

Een groot glas hoeft dus niet te betekenen dat er meer wijn wordt geschonken.

Een glas met bijvoorbeeld een royale kelk kan juist ontworpen zijn om met een normale hoeveelheid wijn veel lege ruimte boven het wijnoppervlak te creëren.

Daarom is het belangrijk onderscheid te maken tussen:

de totale inhoud van het wijnglas
en
de hoeveelheid wijn die je erin schenkt.

Is een groter wijnglas altijd beter?

Nee.

Een grote kelk kan een complexe wijn meer ruimte geven, maar dat betekent niet dat iedere wijn daarvan profiteert.

Bij een frisse, lichte of subtiele wijn kan een zeer groot glas onnodig zijn. Bovendien kan een groter oppervlak ervoor zorgen dat een koel geserveerde wijn sneller in temperatuur stijgt.

De ideale grootte hangt daarom opnieuw samen met de wijnstijl.

Het doel is niet zoveel mogelijk ruimte creëren, maar voldoende ruimte voor de wijn die je drinkt.

Kristal of gewoon glas?

Bij de keuze van een wijnglas gaat veel aandacht naar het materiaal. Vooral kristalglas wordt vaak met hoogwaardige wijnglazen geassocieerd.

Maar is kristal werkelijk beter voor wijn?

Niet automatisch.

Hoogwaardig kristalglas maakt het mogelijk om zeer heldere, dunne en verfijnde glazen te produceren. Dat kan bijdragen aan een prettige drinkervaring, maar het materiaal alleen bepaalt niet of een wijnglas goed ontworpen is.

Voor de beleving van wijn zijn vooral vier eigenschappen belangrijk.

Helderheid

Een helder en kleurloos glas maakt het gemakkelijker om de wijn goed te bekijken.

Kleur, intensiteit, helderheid en eventuele ontwikkeling naar bijvoorbeeld granaat- of baksteentinten zijn zo beter waarneembaar.

Voor serieus proeven heeft een helder glas daarom de voorkeur boven gekleurd of sterk gedecoreerd glas.

Een dunne drinkrand

Een fijne, glad afgewerkte drinkrand zorgt ervoor dat er zo weinig mogelijk glas tussen de wijn en de mond zit.

Een zware of dikke rand kan de drinkervaring nadrukkelijker beïnvloeden. Een dunne rand voelt verfijnder en laat de aandacht meer bij de wijn zelf.

Balans en gewicht

Een goed wijnglas hoeft niet extreem licht te zijn, maar moet prettig en uitgebalanceerd aanvoelen.

Een zware voet, dikke steel of logge kelk kan ervoor zorgen dat het glas zelf voortdurend de aandacht trekt.

Bij een goed uitgebalanceerd glas werken voet, steel en kelk als één geheel.

De vorm van de kelk

Uiteindelijk blijft de vorm minstens zo belangrijk als het materiaal.

Een kostbaar kristallen glas met een slecht gekozen kelkvorm wordt niet automatisch een goed wijnglas.

De kelk moet passen bij het doel waarvoor het glas wordt gebruikt: voldoende ruimte bieden, aroma’s kunnen verzamelen en prettig zijn om uit te drinken.

Het woord kristal is daarom op zichzelf geen kwaliteitsgarantie.

Een goed wijnglas ontstaat uit de combinatie van materiaal, helderheid, verfijning, balans en vorm.

Hoeveel verschillende wijnglazen heb je echt nodig?

Wie zich verdiept in wijnglazen kan gemakkelijk de indruk krijgen dat iedere druif, wijnstreek of wijnstijl een eigen glas nodig heeft.

Er bestaan gespecialiseerde glazen voor onder meer Cabernet Sauvignon, Pinot Noir, Chardonnay, Riesling en Nebbiolo. Sommige systemen gaan daarin zeer ver.

Dat kan interessant zijn voor wijnliefhebbers die graag experimenteren en dezelfde wijn uit verschillende glazen naast elkaar willen proeven.

Maar noodzakelijk is zo’n uitgebreide collectie niet.

Er bestaat ook een andere benadering: werken met één of enkele zorgvuldig ontworpen universele wijnglazen die geschikt zijn voor meerdere wijnstijlen.

Gespecialiseerde of universele wijnglazen?

Een gespecialiseerd wijnglas is ontworpen met een bepaalde druif of wijnstijl in gedachten. Vorm, volume en opening worden gekozen om bepaalde eigenschappen van die wijn zo goed mogelijk tot hun recht te laten komen.

Een universeel wijnglas zoekt juist naar een balans.

Het moet voldoende ruimte bieden voor aromatische ontwikkeling, zonder zo extreem van vorm te zijn dat het alleen voor één bepaald type wijn geschikt is.

Beide benaderingen hebben hun plaats.

Wie veel vergelijkende proeverijen organiseert of graag onderzoekt hoe één wijn zich in verschillende glazen presenteert, kan veel plezier beleven aan gespecialiseerde glazen.

Wie thuis verschillende soorten wijn drinkt en vooral een kwalitatief goed glas zoekt dat breed inzetbaar is, kan juist meer hebben aan één of twee universele vormen.

De vraag is daarom niet:

Hoeveel verschillende glazen bestaan er?

maar:

Hoeveel verschillende glazen heb ik werkelijk nodig voor de wijnen die ik drink?

De benadering van Vintaliani

Vintaliani kiest bewust voor een beperkt aantal goed ontworpen glazen.

Niet omdat de vorm van een wijnglas onbelangrijk is. Juist omdat vorm verschil maakt, vinden we dat een goed glas verschillende wijnstijlen moet kunnen ondersteunen zonder dat voor ieder druivenras een afzonderlijk model nodig is.

Daarom bestaat onze selectie uit twee handgemaakte Rovini-wijnglazen: Multi en Grande.

Samen zijn ze bedoeld om een zeer breed spectrum aan wijnen te bedienen.

Rovini Multi

De Rovini Multi is de meest veelzijdige van de twee.

De kelk biedt voldoende ruimte voor aromatische ontwikkeling, maar blijft compact genoeg voor wijnen waarbij frisheid, precisie en levendigheid belangrijk zijn.

Daardoor is Multi geschikt voor onder meer witte wijn, rosé, mousserende wijn en verschillende lichtere rode wijnen.

Het uitgangspunt is niet dat al deze wijnen in het glas hetzelfde worden behandeld. De vorm zoekt juist naar een balans waarmee uiteenlopende stijlen goed tot hun recht kunnen komen.

Rovini Multi glas

Rovini Grande

De Rovini Grande heeft een ruimere kelk en biedt daardoor meer ruimte aan wijnen met grotere aromatische complexiteit en structuur.

Het glas past bijvoorbeeld goed bij complexe rode wijnen zoals Barolo, Barbaresco en Brunello di Montalcino, maar kan ook interessant zijn voor andere wijnen die gebaat zijn bij een ruimere kelk.

Dat hoeven bovendien niet uitsluitend rode wijnen te zijn. Ook een complexe, volle witte wijn kan in bepaalde gevallen van extra ruimte profiteren.

Rovini grande glas
Rovini handgeblazen Grande wijnglas

Multi of Grande?

Als praktisch uitgangspunt kan de keuze eenvoudig blijven:

WijnstijlUitgangspunt
Fris, licht en directMulti
Wit, rosé en mousserendMulti
Lichtere rode wijnMulti
Complex, gestructureerd en krachtigerGrande
Barolo, Barbaresco en BrunelloGrande
Complexe volle witte wijnMulti of Grande, afhankelijk van stijl

Dit is bewust geen star systeem.

Het interessante van wijnproeven is juist dat dezelfde wijn in verschillende glazen anders kan worden ervaren. Multi en Grande bieden daarom geen voorschrift, maar twee verschillende uitgangspunten waarmee een groot deel van de wijnwereld kan worden bediend.

Welk wijnglas voor Italiaanse wijn?

Voor Italiaanse wijn gelden natuurlijk geen andere principes dan voor wijn uit Frankrijk, Spanje of andere wijnlanden. Toch is het interessant om enkele bekende Italiaanse wijnstijlen afzonderlijk te bekijken.

Italië kent een enorme diversiteit. Van frisse witte wijnen en verfijnde mousserende wijnen tot krachtige Amarone en langlevende Nebbiolo. Alleen al daarom bestaat er niet zoiets als één ideaal ‘Italiaans wijnglas’.

Ook hier kijken we vooral naar structuur, aromatische complexiteit, frisheid en de hoeveelheid ruimte die een wijn in het glas nodig heeft.

Barolo, Barbaresco en andere Nebbiolo

Nebbiolo is een bijzonder voorbeeld.

De druif kan wijnen voortbrengen die relatief licht van kleur zijn en tegelijkertijd hoge zuren, krachtige tannine en grote aromatische complexiteit bezitten. Jong kunnen rood fruit, rozen, viooltjes, kruiden en specerijen naar voren komen. Met flesrijping kunnen daar steeds meer aardse, gedroogde en tertiaire aroma’s bij komen.

Voor Barolo, Barbaresco en andere complexe Nebbiolo-wijnen is een ruime kelk met een naar boven toelopende vorm daarom een logische keuze.

De wijn krijgt voldoende ruimte voor aromatische ontwikkeling, terwijl de toelopende bovenzijde helpt om de aroma’s in het glas te verzamelen.

Juist bij Nebbiolo laat dit goed zien waarom kleur alleen weinig zegt over het geschikte wijnglas. Een wijn hoeft niet donker en zwaar te zijn om baat te hebben bij een ruime kelk.

Brunello di Montalcino en andere Sangiovese

Ook bij Sangiovese draait het niet alleen om kracht.

In een complexe Brunello di Montalcino kunnen hoge zuren, tannine, rood fruit, kruiden en aroma’s uit ontwikkeling en rijping samenkomen. Naarmate de wijn ouder wordt, kan die aromatische gelaagdheid verder toenemen.

Een ruime kelk die naar boven toe smaller wordt, biedt een goede combinatie van ruimte en concentratie.

Daarmee krijgt de wijn gelegenheid zich te ontwikkelen zonder dat de aroma’s in een zeer breed en open glas te gemakkelijk vervliegen.

Voor jongere en lichtere Sangiovese hoeft het glas niet automatisch even groot te zijn. Ook hier bepaalt de stijl van de wijn uiteindelijk de keuze.

Amarone della Valpolicella

Amarone della Valpolicella is doorgaans voller, krachtiger en alcoholrijker dan de voorgaande voorbeelden.

Een ruime kelk geeft zo’n wijn voldoende plaats om zijn aromatische complexiteit te tonen.

Maar juist bij een krachtige wijn is het niet vanzelfsprekend dat het allergrootste en meest open glas ook het beste glas is.

Een naar boven toelopende kelk helpt de aroma’s te verzamelen en kan voorkomen dat de wijn in een zeer breed glas aromatisch te diffuus wordt.

Ook bij Amarone zoeken we daarom naar een balans tussen ruimte en concentratie.

Etna Rosso

Etna Rosso laat een heel andere kant van Italiaanse rode wijn zien.

Wijnen waarin Nerello Mascalese een belangrijke rol speelt kunnen verfijning, frisse zuren, tannine en een uitgesproken aromatische gelaagdheid combineren.

Daar past een ruime maar elegante kelk bij.

Het doel is niet om de wijn groter of krachtiger te laten lijken, maar om voldoende ruimte te bieden aan zijn aromatische nuances en tegelijkertijd de verfijning te behouden.

Soave, Fiano en Greco

Italiaanse witte wijn laat misschien nog duidelijker zien waarom de regel ‘wit hoort in een klein glas’ te eenvoudig is.

Een frisse Soave kan uitstekend functioneren in een relatief compact glas waarin frisheid en precisie centraal blijven staan.

Een volle of rijpere Fiano of Greco di Tufo kan juist profiteren van iets meer ruimte. Naarmate een witte wijn meer structuur, complexiteit en aromatische gelaagdheid bezit, kan een ruimere kelk interessanter worden.

Dezelfde principes die we bij rode wijn gebruiken, kunnen dus ook bij complexe witte wijn relevant zijn.

Italiaanse mousserende wijn

Ook binnen Italiaanse mousserende wijn bestaan grote stijlverschillen.

Een frisse en fruitige mousserende wijn kan uitstekend functioneren in een relatief slank glas.

Bij een complexe Metodo Classico-wijn, waarbij naast fruit ook aroma’s uit langere rijping op de lie een belangrijke rol kunnen spelen, wordt meer ruimte interessant.

Een tulpvormige kelk of geschikt wijnglas kan dan meer van de wijn laten zien dan een zeer smalle flute.

Het doel blijft een balans tussen het behouden van de mousse en het kunnen waarnemen van de wijn zelf.

Wijnglazen gebruiken en onderhouden

Zelfs een uitstekend wijnglas komt niet goed tot zijn recht wanneer het niet schoon en geurvrij is.

Resten van reinigingsmiddel, geuren uit een kast of een gebruikte droogdoek kunnen in het glas achterblijven. Omdat geur zo’n belangrijke rol speelt bij het proeven van wijn, kunnen dergelijke geuren de waarneming beïnvloeden.

Controleer daarom voordat je wijn inschenkt of het lege glas helder, schoon en neutraal ruikt.

Hoe houd je een wijnglas vast?

Houd een wijnglas bij voorkeur aan de steel vast.

Zo voorkom je dat je hand voortdurend tegen de kelk ligt en de wijn sneller opwarmt. Bovendien blijven er minder vingerafdrukken op het glas achter.

Dat laatste is niet alleen esthetisch. Een heldere kelk maakt het gemakkelijker om de kleur, intensiteit en ontwikkeling van de wijn te bekijken.

Tijdens het proeven kun je de steel of eventueel de voet gebruiken om de wijn rustig rond te draaien.

Hoe maak je wijnglazen schoon?

Bij hoogwaardige en dunne wijnglazen is voorzichtigheid belangrijk.

Volg in de eerste plaats de onderhoudsvoorschriften van de fabrikant. Ongeacht de gekozen reinigingsmethode moet het resultaat een helder en volledig geurvrij glas zijn.

Sterke geuren van reinigingsmiddelen zijn ongewenst. Ook een droogdoek die geuren heeft opgenomen kan deze weer aan het glas afgeven.

Bij het handmatig afdrogen van dunne glazen moet bovendien worden voorkomen dat grote tegengestelde krachten op kelk, steel en voet worden uitgeoefend. Vooral bij verfijnde glazen kan dat tot breuk leiden.

Het doel is uiteindelijk eenvoudig:

een schoon, helder en geurvrij glas dat zo weinig mogelijk tussen jou en de wijn staat.

Veelgestelde vragen over wijnglazen

Welke soorten wijnglazen zijn er?

De belangrijkste soorten zijn glazen voor rode wijn, witte wijn, mousserende wijn en dessertwijn. Daarnaast bestaan universele wijnglazen en gespecialiseerde glazen voor bepaalde druivenrassen of wijnstijlen.

Welk wijnglas heb ik nodig?

Dat hangt vooral af van de stijl van de wijn. Complexe en gestructureerde wijnen profiteren vaak van een ruimere kelk, terwijl frisse en lichtere wijnen meestal goed functioneren in een compacter glas. Met één of twee goede universele glazen kunnen veel verschillende wijnstijlen worden bediend.

Wat is het verschil tussen een rood- en wittewijnglas?

Rodewijnglazen zijn doorgaans groter en ruimer. Wittewijnglazen zijn meestal compacter, onder meer omdat witte wijn doorgaans koeler wordt geserveerd. De stijl en structuur van de wijn zijn echter belangrijker dan alleen de kleur.

Hoeveel wijn schenk je in een wijnglas?

Een wijnglas hoeft niet ver gevuld te worden. Er moet voldoende lege ruimte boven de wijn overblijven om aroma’s in de kelk te laten verzamelen en de wijn rustig te kunnen ronddraaien. De totale inhoud van het glas is daarom niet hetzelfde als de ideale schenkhoeveelheid.

Is een groot wijnglas beter?

Niet automatisch. Een grote kelk kan een complexe wijn meer ruimte geven, maar voor een frisse of subtiele wijn kan een compacter glas geschikter zijn. De verhouding tussen kelk, opening en wijnstijl is belangrijker dan het formaat alleen.

Is kristal beter dan gewoon glas?

Niet per definitie. Hoogwaardig kristal maakt zeer dunne, heldere en verfijnde glazen mogelijk, maar de vorm van de kelk, de drinkrand, het gewicht en de balans zijn minstens zo belangrijk.

Heb je voor iedere druif een ander wijnglas nodig?

Nee. Gespecialiseerde glazen kunnen interessant zijn en bepaalde eigenschappen van een wijn benadrukken, maar een goed ontworpen universeel wijnglas kan voor veel verschillende druivenrassen en wijnstijlen worden gebruikt.

Welk glas gebruik je voor Barolo en Barbaresco?

Voor complexe Nebbiolo-wijnen zoals Barolo en Barbaresco is een ruime kelk met een naar boven toelopende vorm een goede keuze. De wijn krijgt zo ruimte voor aromatische ontwikkeling, terwijl de aroma’s bovenin het glas worden verzameld.

Kan mousserende wijn in een gewoon wijnglas?

Ja. Vooral complexe mousserende wijnen kunnen profiteren van een tulpvormig of geschikt wijnglas waarin meer ruimte is voor aromatische ontwikkeling. Een zeer smalle flute is daarom niet voor iedere mousserende wijn noodzakelijk.

Heb ik aparte glazen nodig voor rode en witte wijn?

Niet noodzakelijk. Verschillende glasvormen kunnen voordelen bieden, maar met één of twee goed gekozen universele glazen kunnen zowel rode als witte wijnen uitstekend worden geschonken. De wijnstijl is daarbij belangrijker dan een strikte scheiding op kleur.

Een goed wijnglas laat de wijn spreken

Het beste wijnglas is niet noodzakelijk het grootste, duurste of meest gespecialiseerde glas.

Een goed glas doet iets veel eenvoudigers.

Het geeft de wijn voldoende ruimte om zijn aroma’s te ontwikkelen, helpt die aroma’s waar nodig te concentreren, heeft een verfijnde drinkrand en ligt prettig in de hand.

Voor sommige wijnliefhebbers betekent dat een verzameling gespecialiseerde glazen voor verschillende druivenrassen en wijnstijlen. Voor anderen zijn één of twee hoogwaardige universele vormen de betere oplossing.

Beide benaderingen kunnen werken.

Belangrijker is dat je begrijpt waarom je een bepaald glas kiest en wat dat glas voor de wijn kan betekenen.

De vorm van het glas kan de manier waarop we aroma, temperatuur en structuur ervaren beïnvloeden, maar uiteindelijk blijft de wijn het middelpunt.

Het glas moet hem ondersteunen, niet overschaduwen.

Een goed wijnglas vraagt geen aandacht voor zichzelf. Het helpt je meer aandacht aan de wijn te geven.